İNSAN HAKLARININ VE TEMEL ÖZGÜRLÜKLERİNİN
KORUNMASINA İLİŞKİN SÖZLEŞMEYE EK
ÖLÜM CEZASININ KALDIRILMASINA DAİR
Protokol No: 6
Strasbourg, 28.IV.1983
11. Protokol ile değiştirilen ve yeniden
düzenlenen metin
Roma'da 6 Kasım 1950'de imzalanan İnsan Haklarının ve
Temel Özgürlüklerinin Korunmasına ilişkin Sözleşme'yi (aşağıda “Sözleşme”
diye anılmıştır) imzalayan Avrupa Konseyi üyesi devletler,
Avrupa Konseyi üyesi devletlerin birçoğunda yer alan
gelişmelerin ölüm cezasının kaldırılması yolunda genel bir eğilimi ifade
ettiğini göz önünde bulundurarak,
Aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır:
Madde 1
Ölüm cezasının kaldırılması
Ölüm cezası kaldırılmıştır. Hiç kimse bu cezaya
çarptırılamaz ve idam edilemez.
Madde 2
Savaş zamanında ölüm cezası
Bir devlet, yasalarında, savaş veya yakın savaş tehlikesi
zamanında işlenmiş olan fiiller için ölüm cezasını öngörebilir; bu ceza,
ancak yasanın belirlediği hallerde ve onun hükümlerine uygun olarak
uygulanabilir. İlgili devlet, söz konusu yasanın bu duruma ilişkin
hükümlerini Avrupa Konseyi Genel Sekreteri'ne bildirir.
Madde 3
Askıya alınma yasası
Sözleşmenin 15. maddesine dayanılarak bu Protokol'un
hükümleri ihlal edilemez.
Madde 4
Çekince koyma yasağı
Sözleşme'nin 57. maddesine dayanılarak bu Protokol'un
hükümleriyle ilgili hiçbir çekince konulamaz.
Madde 5
Ülkesel uygulama
1. Her devlet, imza sırasında veya
onaylama, kabul ya da katılma belgesinin verilmesi sırasında, bu Protokol'un
uygulanacağı ülkeyi veya ülkeleri belirleyebilir.
2. Her devlet, daha sonra herhangi bir zamanda, Avrupa
Konseyi Genel Sekreteri'ne yapacağı bir bildirimle belirteceği başka
herhangi bir ülkenin bu Protokol'un uygulanma kapsamına alınmış olduğunu
beyan edebilir. Bu ülke bakımından Protokol, bildirimin Genel Sekreter
tarafından alınışını izleyen ayın birinci günü yürürlüğe girer.
3. Yukarıdaki iki fıkra uyarınca yapılan her bildirim,
Genel Sekreter'e gönderilecek bir ihbarla, bildirimde belirtilen ülkeyle
ilgili olarak geri alınabilir. Geri alma, Genel Sekreter'in ihbarı alışını
izleyen ayın birinci günü yürürlüğe girer.
Madde 6
Sözleşmeyle bağlantılı
Taraf Devletler bu Protokol'un l'den 5'e kadar olan
maddelerini Sözleşme'ye ek maddeler olarak kabul ederler ve Sözleşme'nin
bütün hükümleri buna göre uygulanır.
Madde 7
İmza ve onay
Bu Protokol, Sözleşme'yi imzalamış olan Avrupa Konseyi
üyesi devletlerin imzalarına açıktır. Protokol, onaylama, kabul veya uygun
bulmaya sunulacaktır. Avrupa Konseyi üyesi bir devlet, aynı zamanda veya
daha önceden Sözleşme'yi onaylamadıkça, bu Protokol'u onaylayamaz, kabul
edemez veya uygun bulamaz. Onaylama, kabul veya uygun bulma belgeleri Avrupa
Konseyi Genel Sekreteri'ne verilir.
Madde 8
Yürürlüğe giriş
Bu Protokol, beş Avrupa Konseyi üyesi devletin 7. madde
hükümleri uyarınca Protokol'la bağlanma husundaki rızalarını bildirdikleri
tarihi izleyen ayın birinci günü yürürlüğe girer.
Madde 9
Saklama işlevleri
Avrupa Konseyi Genel Sekreteri
a. Her imzalamayı;
b. Her onaylama, kabul veya uygun bulma belgesinin verilişini;
c. 5 ve 8. maddeler uyarınca bu Protokol'un her yürürlüğe giriş tarihini;
d. Bu Protokol'a ilişkin başka her türlü işlem, ihbar veya bildirimi;
Konsey üyesi devletlere bildirir.
Bu Protokol,
İmza yetkisini haiz kişilerce imzalanmış olup,
Avrupa Konseyi arşivlerinde saklanmak ve her iki metin de aynı de-recede
geçerli olmak üzere Fransızca ve İngilizce tek bir nüsha halinde 28 Nisan
1983'te Strasburg'da düzenlenmiştir. Genel Sekreter bunun tasdikli
örneklerini imza eden bütün devletlere gönderecektir.
KAYNAKLAR:
- Prof. Dr. Feyyaz GÖLCÜKLÜ - Prof. Dr. A.Şeref GÖZÜBÜYÜK, AVRUPA İNSAN
HAKLARI SÖZLEŞMESİ VE UYGULAMASI, Turhan Kitabevi, Ankara, 1998
- Doç. Dr. Şeref ÜNAL, AVRUPA İNSAN HAKLARI SÖZLEŞMESİ, TBMM Basımevi,
Ankara, 1995
Ek Protokoller
(1) -
(4) -
(6) -
(12) -
(13)